Lathrometanastis

Τέχνη – Ανατροπή – Δημιουργία

Πριν πέσει η νύχτα 17/08/2012

Filed under: GAY MOVEMENT,ΒΙΒΛΙΑ — lathrometanastis @ 9:29 πμ

Αυτό το καλοκαίρι ξαναδιάβασα το βιβλίο του Ρεϊνάλντο Αρένας, στο οποίο βασίστηκε η ομότιτλη ταινία του Τζούλιαν Σχνάμπελ (2000) με πρωταγωνιστή τον Χαβιέ Μπαρδέμ.

Πρόκειται για ένα συναρπαστικό αυτοβιογραφικό κείμενο, με άγνωστες λεπτομέρειες από τη ζωή των αντιφρονούντων διανοούμενων αλλά και των ομοφυλόφιλων της Κούβας, που την ίδια στιγμή καταρρίπτει το μύθο της «απελευθερωμένης» κοινωνίας, η οποία περιγράφεται σαν ένα γραφειοκρατικό σταλινικό απολίθωμα.

Αν και ο ίδιος αρχικά εντάχθηκε στην ομάδα του Κάστρο, δείχνει ότι επανάσταση στην Κούβα υπήρξε μια καρικατούρα: Όταν το σάπιο καθεστώς Μπατίστα κατέρρευσε από την ανεξέλεγκτη διαφθορά στις 31 Δεκέμβρη του 1958, ο λαός βγήκε στους δρόμους να πανηγυρίσει και μερικές μέρες αργότερα υποδέχτηκε τους αντάρτες του Κάστρο που, όμως, κατέβηκαν από το βουνό της Σιέρα Μαέστρα για να κηρύξουν μια νέα, ανεξέλεγκτη προσωποπαγή εξουσία: Ένα καθεστώς διατεταγμένης αισιοδοξίας που συνδυάζεται με αστυνομική τρομοκρατία, απεριόριστο χαφιεδισμό και στρατόπεδα συγκέντρωσης.

«Στην Κούβα όλα τα σπίτια ανήκουν στο Κράτος. Το να εξασφαλίσεις ένα απλό διαμέρισμα είναι ένα προνόμιο, που παραχωρείται μόνο στους ανώτατους υπαλλήλους. Για να αποκτήσεις μια τηλεόραση ή ένα ψυγείο, έπρεπε να περάσεις πολλά χρόνια κόβοντας ζαχαροκάλαμο, συσσωρεύοντας εργατικές και πολιτικές αξίες κι έχοντας μια άψογη διαγωγή. Εγώ δεν είχα καμιά από αυτές τις αρετές και η συμπεριφορά μου απείχε πολύ από το να θεωρείται άψογη.»

Και παρακάτω:

«Το μοναδικό καλό ήταν ότι μπορούσες να δεις τη θάλασσα: να τη δεις, γιατί πλέον δεν μπορούσες να μπεις σ’ αυτήν. Κατ’ εντολήν της Κυβέρνησης, μπορούσαν να πηγαίνουν στις παραλίες μόνον οι εργάτες των εξουσιοδοτημένων συνδικάτων, που πλήρωναν μια μηνιαία συνδρομή ανά συνδικάτο. Στο μεταξύ, ούτε κι εκείνοι οι εργάτες μπορούσαν να επισκεφθούν όποια παραλία ήθελαν, αλλά μόνον εκείνη που ανήκε στο συνδικάτο τους. Για να τις χωρίσουν, είχαν φτιάξει τεράστια τείχη που έμπαιναν μέχρι τη θάλασσα: η γραφειοκρατία είχε φτάσει ακόμη και στη θάλασσα. Εγώ, που δεν είχα δουλειά, δεν μπορούσα να πλησιάσω καμιά από εκείνες τις παραλίες και ό,τι περισσότερο μπορούσα να κάνω ήταν να κάτσω απέναντι από τη θάλασσα στο Μαλεκόν. Αλλά ούτε και στο Μαλεκόν επιτρεπόταν το μπάνιο: όποιον έπιαναν να κάνει μπάνιο εκεί τον συλλαμβάναν. Πώς να ζήσεις σ’ ένα νησί δίχως να έχει πρόσβαση στη θάλασσα;»

Το 1973 συλλαμβάνεται με την με την ψευδή κατηγορία της σεξουαλικής παρενόχλησης (λόγω της ομοφυλοφιλίας του αποτελεί στόχο κάθε κακόβουλου) οδηγείται στην φυλακή του Ελ Μορόν (El Morro) όπου θα εκτίσει ποινή φυλάκισης δύο ετών σαν κοινός εγκληματίας ποινικού αδικήματος. Επιβιώνει «δανείζοντας» την πέννα του συντάσσοντας επιστολές προς τις οικογένειες των συγκρατούμενων του.

Το Μάϊο του 1980 ο Κάστρο επιτρέπει σε όσους έχουν καταδικαστεί να εγκαταλείψουν τη χώρα. 250.000 Κουβανοί εκπατρίζονται. Μαζί τους και ο Αρένας. Εγκαθίσταται στη Νέα Υόρκη. Ξεκινά μια περίοδος που βρίσκει την αναγνώριση για το έργο του και τη δυνατότητα να ζήσει σύμφωνα με τη φύση του. Η ανεξαρτησία όμως που ονειρεύεται πόρρω απέχει από την πραγματικότητα των Ηνωμένων Πολιτειών. Το Αμερικάνικο όνειρο γίνεται εφιάλτης του.

«Η Νέα Υόρκη δεν έχει παράδοση ούτε ιστορία. Δεν μπορεί να υπάρξει ιστορία εκεί που δεν υπάρχουν αναμνήσεις από τις οποίες να γαντζωθείς, γιατί η ίδια η πόλη βρίσκεται σε διαρκή αλλαγή, σε διαρκές χτίσιμο και γκρέμισμα, για να υψώσει καινούργια κτίρια. Εκεί που χθες υπήρχε ένα σούπερ μάρκετ, σήμερα είναι ένα μανάβικο και αύριο θα είναι ένας κινηματογράφος. Στη συνέχεια θα γίνει μια τράπεζα. Η πόλη είναι ένα τεράστιο εργοτάξιο δίχως ψυχή, ούτε ένα μέρος να απαγκιάσει ο περαστικός που θέλει να ξεκουραστεί, δίχως μέρη όπου να μπορεί κανείς απλώς να βρίσκεται, χωρίς να πληρώνει σε δολάρια ακόμα και τον αέρα που ανασαίνει ή την καρέκλα που κάθεται για να πάρει μια ανάσα».

Το 1990 μόνος και άρρωστος αυτοκτονεί. «Δίνω τέλος στη ζωή μου γιατί δεν μπορώ να εξακολουθήσω να εργάζομαι. Κανένα από τα πρόσωπα που με περιβάλλουν δεν ευθύνεται γι αυτή την απόφαση. Μόνο ένας είναι ο υπεύθυνος: ο Φιδέλ Κάστρο».

Στις σημερινές συνθήκες της ραγδαίας κοινωνικής κατάρρευσης, ο Αρένας μας υπενθυμίζει ότι η όποια διέξοδος περνάει μέσα απ’ την απόρριψη των εύκολων απαντήσεων και των (καπιταλιστικών και σταλινικών) μύθων…

 

Advertisements
 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s